Introductie Calcipotriol (als 1-Water), Betamethason (als Dipropionaat)

Calcipotriol gaat overmatige schilfering van de huid tegen.

Betamethason behoort tot de bijnierschorshormonen of corticosteroïden. Op de huid toegepast remmen ze ontstekingen, verminderen schilfering, werken jeukstillend en verminderen zwelling.

Bijnierschorshormonen die op de huid worden gebruikt, zijn ingedeeld naar sterkte. Betamethason behoort tot de sterk werkzame bijnierschorshormonen.

Deze combinatie wordt voorgeschreven bij psoriasis.

Handelsinformatie

De combinatie calcipotriol met betamethason voor op de huid is sinds 2003 op de markt. Het is op recept verkrijgbaar onder de merknamen Dovobet, Xamiol en Enstilar en als het merkloze Calcipotriol/Betamethason.

Hoe moet ik Calcipotriol (als 1-Water), Betamethason (als Dipropionaat) gebruiken?

Kijk voor de juiste dosering altijd op het etiket van de apotheek.

Hoe?

Gel, zalf

• Schud de fles met de gel voor gebruik goed om.
• Het is belangrijk dat u de juiste hoeveelheid bijnierschorshormoon (corticosteroïd) op uw huid smeert. Te dik smeren zorgt voor bijwerkingen. Maar te dun smeren zorgt ervoor dat het middel onvoldoende werkt. In het plaatje kunt u zien wat de juiste hoeveelheid gel of zalf is voor welk lichaamsdeel. In dit plaatje wordt de hoeveelheid weergegeven als Finger Tip Unit (FTU). Een FTU (vingertopstreepje) is gelijk aan een streepje gel of zalf dat net zo lang is als het vingertopje van een volwassene. Hoeveel vingertopstreepjes u nodig heeft, hangt af van het lichaamsdeel dat u moet insmeren.
• Was de vinger waarmee u het medicijn heeft aangebracht daarna met wat zeep. Ook kunt u voor het aanbrengen plastic handschoenen of een 'vingercondoom' gebruiken. Dit is een hoesje dat u over de vinger aanbrengt. Het is te krijgen in uw apotheek.
• Gebruik niet meer dan 15 gram gel of zalf per dag. Als u meer gebruikt, heeft u een grotere kans op sommige bijwerkingen.
• Smeer dit medicijn niet op de gezichtshuid, deze kan snel geïrriteerd raken

Schuim

• Dit schuim is brandbaar. Zorg daarom dat er geen open vuur in de buurt is, zoals de geiser of een brandende sigaret.
• Schud de spuitbus goed voor gebruik.
• Spuit rechtstreeks op de aangetaste plek op de huid. Het is belangrijk dat u de juiste hoeveelheid bijnierschorshormoon (corticosteroïd) op uw huid smeert. Te dik smeren zorgt voor bijwerkingen. Maar te dun smeren zorgt ervoor dat het middel onvoldoende werkt. In het plaatje kunt u zien wat de juiste hoeveelheid gel of zalf is voor welk lichaamsdeel. In dit plaatje wordt de hoeveelheid weergegeven als Finger Tip Unit (FTU). Een FTU (vingertopstreepje) is gelijk aan ongeveer een halve gram van dit middel. Een halve gram is de hoeveelheid die wordt afgegeven als u de sproeikop ongeveer 2 seconden indrukt. Hoeveel vingertopstreepjes u nodig heeft, hangt af van het lichaamsdeel dat u moet insmeren.
• Zorg ervoor dat het schuim niet in contact komt met uw ogen, neus of mond. Mocht dit toch gebeuren, spoel dan onmiddellijk met koud water. Het kan prikken. Neem contact op met uw arts als de pijn aanhoudt.
• Wrijf het schuim voorzichtig in.
• Was uw handen na het opbrengen.
• Gebruik niet meer dan 15 gram schuim per dag. 15 gram is de hoeveelheid die wordt afgegeven als u de sproeikop gedurende 1 minuut volledig indrukt.
• Smeer dit medicijn niet op de gezichtshuid, deze kan snel geïrriteerd raken.

Wanneer?
Breng het medicijn aan op een moment dat u weet dat er het eerstkomende halfuur geen water op de huid komt, anders spoelt u het er weer af. Het beste kunt u het daarom voor de nacht aanbrengen.

Gebruik verder elke dag de vette crème die uw arts meestal ook heeft voorgeschreven. Deze gaat irritatie van de huid tegen, waardoor de ontstoken plekken langer wegblijven.

Hoe lang?
Na 4 tot 8 weken kunt u in overleg met uw arts beoordelen of u baat heeft bij dit medicijn. Als u baat heeft bij het medicijn, kunt u het gedurende enkele maanden blijven gebruiken.

Als u in overleg met uw arts gaat stoppen, bouw dit medicijn dan langzaam af. Smeer het dan nog maximaal 1 keer per dag en sla steeds meer dagen over. Ga hiermee door totdat de klachten zijn verdwenen. Uw huisarts kan u hiervoor een afbouwschema geven. Het is belangrijk dat u het gebruik langzaam afbouwt. Want als u plotseling stopt, kunnen uw huidklachten weer terugkeren.

Op welke bijwerkingen moet ik letten?

Behalve het gewenste effect kan dit medicijn bijwerkingen geven.

De belangrijkste bijwerkingen zijn de volgende.

Zeer zelden

• Droge huid en irritatie op de plaats van de behandeling en de omringende huid. Dit uit zich in een brandend en stekend gevoel, roodheid en soms jeukende uitslag. De gezichtshuid is extra gevoelig voor irritatie. U mag het medicijn daarom niet op het gezicht toepassen. Neem contact op met uw arts, wanneer u last blijft houden van huidirritatie.
• Huidinfecties. Dit medicijn kan de verschijnselen van een huidinfectie maskeren. U merkt dus minder snel op dat de huid met een bacterie, schimmel of virus is geïnfecteerd. De verschijnselen van een infectie, zoals jeuk, zwelling en roodheid treden immers minder op. De infecties kunnen zich daardoor makkelijk ongemerkt uitbreiden. Gebruik dit medicijn daarom niet op een plek van de huid waarvan u weet of vermoedt dat deze geïnfecteerd is met een schimmel, bacterie of virus. Dus bijvoorbeeld niet op of in de buurt van voetschimmel, zweren, gordelroos en een koortslip. Als u ook een medicijn tegen deze infectie gebruikt, kunt u het wel toepassen.
• Overgevoeligheid voor betamethason, calcipotriol of een van de bestanddelen van dit huidmiddel. Dit merkt u aan een verergering van de huidaandoening of doordat de huidaandoening niet overgaat. Raadpleeg uw arts als u overgevoeligheid vermoedt. Blijkt u overgevoelig, geef dat dan aan de apotheker door. Het apotheekteam kan er op letten dat u het medicijn niet opnieuw krijgt.
• Littekenachtige strepen (striae), rode plekken, verbleking of juist een donkere verkleuring van de huid op de plek waar u dit medicijn aanbrengt. Deze huidafwijkingen zijn meestal blijvend. Raadpleeg uw arts bij deze verschijnselen.
• Bij aanbrengen op acne-plekken: een verergering van acne. Raadpleeg uw arts als u hier last van heeft.
• Bij mensen met de huidziekte psoriasis, ontstaan van met vocht gevulde blaasjes. Raadpleeg uw arts als u hier last van heeft.
• Als u plotseling stopt met dit medicijn, kunnen de klachten weer terugkomen. U merkt dit aan een intens rode huid, een brandend gevoel en tintelingen. Ook op plaatsen op de huid waar u eerder geen klachten had. Bouw het gebruik daarom langzaam af. Overleg hierover met uw arts. Zie ook rubriek 'Hoe gebruik ik dit medicijn'.

Zeer zelden, vooral bij langdurige behandeling van grote oppervlakten:

• Te grote hoeveelheid calcium in het bloed. U merkt dat aan een verminderde eetlust, misselijkheid, braken en verstopping. Dit kan ontstaan als te veel calcipotriol via de huid in het bloed terechtkomt. Raadpleeg uw arts als u last krijgt van verminderde eetlust, misselijkheid, braken en verstopping.

Raadpleeg uw arts als u te veel last heeft van één van de bovengenoemde bijwerkingen of als u andere bijwerkingen ervaart waar u zich zorgen over maakt.

Uitleg frequenties

Regelmatig : bij meer dan 30 op de 100 mensen
Soms : bij 10 tot 30 op de 100 mensen
Zelden : bij 1 tot 10 op de 100 mensen
Zeer zelden : bij minder dan 1 op de 100 mensen

Heeft Calcipotriol (als 1-Water), Betamethason (als Dipropionaat) wisselwerkingen met andere medicijnen?

Smeer andere huidmiddelen niet tegelijkertijd op de aangedane plekken. U heeft dan kans dat u dit medicijn met het volgende wegsmeert. Smeer eerst het corticosteroïd op de huid. Wacht dan ten minste 1 uur voordat u de vette crème of zalf smeert, die uw arts meestal ook heeft voorgeschreven.

Als ik Calcipotriol (als 1-Water), Betamethason (als Dipropionaat) gebruik, mag ik dan...

autorijden, alcohol drinken en alles eten?
Bij dit medicijn zijn hiervoor geen beperkingen.

Wat moet ik doen als ik een dosis vergeten ben?

Een keer vergeten is niet zo erg. Ontdekt u het na een paar uur, dan kunt u de plekken alsnog behandelen. Sla anders een behandeling over en hervat uw normale schema. Het heeft geen zin om een dubbele hoeveelheid te smeren.

Kan ik zomaar stoppen met Calcipotriol (als 1-Water), Betamethason (als Dipropionaat)?

U kunt niet zomaar stoppen met dit medicijn. Uw huidklachten kunnen dan terugkeren. Overleg hierover met uw arts. Uw huisarts kan u een afbouwschema geven. Blijf tijdens het afbouwen met dit medicijn uw huid goed verzorgen met een vette zalf of crème. Ga hier ook mee door als u helemaal met dit medicijn bent gestopt.

Disclaimer

Deze tekst is opgesteld door het Geneesmiddel Informatie Centrum van de KNMP. Deze tekst is gebaseerd op de bijsluiter van het beschreven medicijn en op andere, wetenschappelijke bronnen. De officieel geregistreerde gegevens van dit medicijn bij het College ter Beoordeling van Geneesmiddelen vindt u op: www.cbg-meb.nl . Hoewel bij het opstellen van de tekst uiterste zorgvuldigheid is betracht, is de KNMP niet aansprakelijk voor eventuele schade die zou kunnen voortvloeien uit enige onjuistheid in deze tekst.