Introductie Colchicine

Colchicine remt ontstekingsreacties.

Artsen schrijven het voor bij jicht. Het wordt ook gebruikt bij andere, zeldzame, aandoeningen, zoals bij 'familiaire mediterrane koorts' of soms bij een ontsteking van het hartzakje.

Handelsinformatie

Colchicine is al jarenlang internationaal op de markt. Het is op recept in tabletten verkrijgbaar als het merkloze Colchicine.

Hoe moet ik Colchicine gebruiken?

Kijk voor de juiste dosering op het etiket van de apotheek.

Wanneer?

Bij een jichtaanval

• Start zo snel mogelijk met dit medicijn. Bij voorkeur binnen een paar uur na het begin van de aanval. Het werkt dan het beste. Als u later start is het effect minder sterk.
• Heeft u binnen 3 dagen na een vorige behandeling met colchicine opnieuw een jichtaanval? Neem dit middel dan niet. Neem contact op met uw arts.

In combinatie met een urinezuurverlager (dit zijn bijvoorbeeld allopurinol, benzbromaron en febuxostat). De dosering is in dat geval lager dan bij de kortdurende behandeling bij een jichtaanval.

• In het begin kunnen ze juist een aanval oproepen. Met colchicine kunt u dat voorkomen.
• Start een paar dagen voor u begint met de urinezuurverlager.

Hoelang?

Bij een jichtaanval

• Gebruik dit medicijn 1 of enkele dagen. Stop met het gebruik als de pijn over is. Stop ook als u last krijgt van misselijkheid, buikpijn of diarree.
• Raadpleeg altijd uw arts als na 3 dagen de klachten nog niet zijn verminderd.
• Let ook op de maximale hoeveelheid die u van uw arts mag nemen. Overschrijd deze hoeveelheid niet!

In combinatie met een urinezuurverlager

• De behandeling duurt enkele dagen tot 6 maanden.

Bij familiaire mediterrane koorts of bij ontsteking van het hartzakje

• De behandeling kan levenslang zijn.

Bij een ontsteking van het hartzakje

• Bij een ontsteking: de behandeling duurt meestal 3 maanden
• Om een nieuwe ontsteking te voorkomen: de behandeling duurt meestal 6 maanden

Op welke bijwerkingen moet ik letten?

Behalve het gewenste effect kan dit medicijn bijwerkingen geven.

Waarschuwing Stop meteen met het gebruik bij de volgende verschijnselen: branderig gevoel in de keel, misselijkheid, buikkrampen en (bloederige) diarree. Deze verschijnselen kunnen een aanwijzing zijn van een overdosering colchicine. Dit kan ontstaan door inname van te veel tabletten, maar kan ook andere oorzaken hebben, zoals een verminderde werking van uw nieren of lever of gebruik van andere medicijnen.

De belangrijkste bijwerkingen zijn de volgende.

Zelden

• Maag- of darmklachten, zoals misselijkheid, braken, buikpijn en diarree. Raadpleeg dan uw arts.

Zeer zelden

• Jeuk of huiduitslag. Raadpleeg uw arts, aangezien dit kan wijzen op overgevoeligheid voor colchicine.
  Blijkt u overgevoelig, geef dat dan aan de apotheker door. Het apotheekteam kan erop letten dat u dit medicijn niet opnieuw krijgt.
• Bij vrouwen: menstruatieklachten, zoals onregelmatige menstruatie of menstruatiepijn.
• Bij mannen: minder zaadvloeistof of zaad van mindere kwaliteit.

• Haaruitval.
• Gevoelloosheid of verminderde kracht, vooral in handen of voeten. Raadpleeg bij deze verschijnselen uw arts.
• Spierpijn, gewrichtspijn, spierzwakte en spierkramp. Meestal is dit onschuldig, maar in zeer zeldzame gevallen kan dit medicijn de spieren aantasten, waardoor ook een nieraandoening kan ontstaan. Neem bij onverklaarbare spierpijn contact op met uw arts. Raadpleeg ook uw arts, als uw gewrichten pijnlijk of stijf worden, of als u ze moeilijk kunt bewegen.
• Bloedarmoede, infecties of bloedingen. Dit kan komen door te weinig rode bloedcellen, witte bloedcellen of bloedplaatjes. U merkt het aan extreme vermoeidheid, keelpijn, koorts, blaren in de mond, snel blauwe plekken, bloedneuzen of infecties. Waarschuw in deze gevallen direct uw arts.
• Bij mensen met een aangeboren tekort van het enzym G6PD, kan een ernstige bloedafwijking ontstaan. U merkt deze bloedafwijking aan vermoeidheid, duizeligheid, bleekheid, gele huid, donkere verkleuring van de urine of kortademigheid.
  Overleg met uw arts.
  Weet u dat u een G6PD-tekort heeft? Geef dat door aan de apotheker. Het apotheekteam kan er dan op letten dat u medicijnen met problemen bij G6PD niet meer krijgt.

Kinderen en ouderen zijn extra gevoelig voor de bijwerkingen van dit middel. De arts zal in deze gevallen extra controleren.

Raadpleeg uw arts als u last heeft van één van de bovengenoemde bijwerkingen, of als u andere bijwerkingen ervaart waar u zich zorgen over maakt.

Bij een jichtaanval
Houd bij hoeveel tabletten u inneemt. Noteer zeker bij welke hoeveelheid colchicine u maagklachten kreeg of misselijk werd. U weet dan bij een volgende aanval precies hoeveel tabletten u wel en niet meer in kunt nemen.

Uitleg frequenties

Regelmatig : bij meer dan 30 op de 100 mensen
Soms : bij 10 tot 30 op de 100 mensen
Zelden : bij 1 tot 10 op de 100 mensen
Zeer zelden : bij minder dan 1 op de 100 mensen

Heeft Colchicine wisselwerkingen met andere medicijnen?

Dit middel heeft wisselwerkingen met andere medicijnen. In de tekst hieronder staan alleen de werkzame stoffen van deze medicijnen, dus niet de merknamen. Of uw medicijn een van die werkzame stoffen bevat, kunt u nagaan in uw bijsluiter onder het kopje 'samenstelling'.

De medicijnen waarmee de belangrijkste wisselwerkingen optreden, zijn de volgende.

• De cholesterolverlagers atorvastatine, fluvastatine, pravastine, simvastatine en rosuvastatine.
  Door de combinatie met colchicine heeft u meer kans op bijwerkingen van de cholesterolverlager. Vooral belangrijk hierbij is spierbeschadiging. Deze is te herkennen aan snel opkomende hevige en onverklaarbare spierpijn, spierzwakte, minder plassen en bruine urine. Stop dan meteen met de cholesterolverlager en raadpleeg uw arts.
• De antibiotica erytromycine en claritromycine kunnen de hoeveelheid colchicine in het bloed verhogen. Hierdoor kan colchicine ernstige bijwerkingen geven. Raadpleeg uw arts als u deze combinatie voorgeschreven heeft gekregen.
• De antischimmelmedicijnen ketoconazol, itraconazol en voriconazol kunnen de hoeveelheid colchicine in het bloed verhogen. Hierdoor kan colchicine ernstige bijwerkingen geven. Raadpleeg uw arts als u deze combinatie voorgeschreven heeft gekregen.
• De medicijnen tegen hart- en vaatziekten diltiazem en verapamil kunnen de hoeveelheid colchicine in het bloed verhogen. Hierdoor kan colchicine ernstige bijwerkingen geven. Raadpleeg uw arts als u deze combinatie voorgeschreven heeft gekregen.
• De afweeronderdrukker ciclosporine. Door de combinatie met colchicine heeft u meer kans bijwerkingen op de spieren. Overleg met uw arts.
• Sommige medicijnen tegen hiv en hepatitis C. Vraag aan uw apotheker om welke medicijnen dit gaat.

Twijfelt u eraan of een van de bovenstaande wisselwerkingen voor u van belang is? Neem dan contact op met uw apotheker of arts.

Als ik Colchicine gebruik, mag ik dan...

autorijden?
Bij dit medicijn zijn hiervoor geen beperkingen.

alcohol drinken?
Dranken met alcohol (vooral bier) lijken de hoeveelheid urinezuur in het bloed te verhogen.
Hierdoor heeft u een grotere kans op een jichtaanval. Gebruik daarom weinig of geen alcohol, maar drink wel veel water (2 tot 3 liter per dag).

alles eten?
Drink geen grapefruitsap en eet geen grapefruits. Grapefruit versterkt het effect van colchicine, waardoor bijwerkingen kunnen ontstaan. Mocht u stoppen met colchicine, dan kunt u vanaf een dag daarna weer grapefruitsap drinken of grapefruits eten. Een glas grapefruitsap (vers geperst of uit een pak) bevat het sap van meerdere grapefruits.

Wat moet ik doen als ik een dosis vergeten ben?

Bij de behandeling van een jichtaanval: heeft u nog last? Neem de vergeten dosis alsnog in. Neem nooit meer per dag dan de arts heeft aangegeven. Als de pijn inmiddels is verdwenen, kunt u stoppen met de behandeling.

Bij langdurig gebruik, zoals om een jichtaanval te voorkomen, bij familiaire mediterrane koorts of ontsteking van het hartzakje: het is belangrijk dat u dit medicijn consequent inneemt. Maar ook dat u nooit een dubbele dosis neemt. Bij dit geneesmiddel heeft een te hoge dosering snel schadelijke gevolgen.
Mocht u toch een dosis vergeten zijn:

• Gebruikt u dit medicijn 1 keer per dag? Duurt het nog meer dan 16 uur voor u de volgende dosis normaal inneemt? Neem de vergeten dosis dan alsnog in. Duurt het nog minder dan 16 uur? Sla de vergeten dosis dan over.

• Gebruikt u dit medicijn 2 keer per dag? Duurt het nog meer dan 8 uur voor u de volgende dosis normaal inneemt? Neem de vergeten dosis dan alsnog in. Duurt het nog minder dan 8 uur? Sla de vergeten dosis dan over.

• Gebruikt u dit medicijn 3 keer per dag? Duurt het nog meer dan 4 uur voor u de volgende dosis normaal inneemt? Neem de vergeten dosis dan alsnog in. Duurt het nog minder dan 4 uur? Sla de vergeten dosis dan over.

Kan ik zomaar stoppen met Colchicine?

• Gebruikt u colchicine bij een aanval van jicht? U kunt op elk moment in één keer met het gebruik van dit medicijn stoppen.
• Gebruikt u colchicine om een aanval te voorkomen in combinatie met een urinezuurverlager? Houd er rekening mee dat een jichtaanval kan optreden als u stopt. Meestal moet u colchicine enkele maanden gebruiken. Pas dan is de verhoogde kans voorbij.
• Gebruikt u colchicine voor familiaire mediterrane koorts of een ontsteking van het hartzakje? Als u stopt heeft u kans opnieuw klachten te krijgen.

Disclaimer

Deze tekst is opgesteld door het Geneesmiddel Informatie Centrum van de KNMP. Deze tekst is gebaseerd op de bijsluiter van het beschreven medicijn en op andere, wetenschappelijke bronnen. De officieel geregistreerde gegevens van dit medicijn bij het College ter Beoordeling van Geneesmiddelen vindt u op: www.cbg-meb.nl . Hoewel bij het opstellen van de tekst uiterste zorgvuldigheid is betracht, is de KNMP niet aansprakelijk voor eventuele schade die zou kunnen voortvloeien uit enige onjuistheid in deze tekst.