Introductie Filgrastim

Filgrastim stimuleert het beenmerg om bepaalde witte bloedcellen aan te maken.

Artsen schrijven filgrastim voor om infecties met bacteriën, bijvoorbeeld na chemotherapie bij kanker, en bij hiv en aids.

Handelsinformatie

Filgrastim (G-CSF) is sinds 1991 internationaal op de markt. Het is op recept verkrijgbaar in injecties onder de merknamen Accofil, Neupogen, Nivestim, Tevagrastim en Zarzio.

Hoe moet ik Filgrastim gebruiken?

Kijk voor de juiste dosering op het etiket van de apotheek of in de bijsluiter.

Hoe?

• In het algemeen worden de injecties in het ziekenhuis, de polikliniek of door de wijkverpleegkundige toegediend. Mogelijk heeft u geleerd uzelf te injecteren.
• Bewaar de injectiespuiten in de koelkast (niet in het vriesvak).
• Haal de spuit een half uur voor de injectie uit de koelkast, zodat de vloeistof wat kan opwarmen. Dan is de injectie minder pijnlijk. Dit is de enige manier waarop u de injectie op kamertemperatuur mag brengen. Verwarm de injectie NIET, bijvoorbeeld in de hand, dan wordt hij minder werkzaam.

Wanneer?

• Chemotherapie bestaat uit een aantal kuren waarin u combinaties van medicijnen krijgt toegediend. Start met dit middel ongeveer 24 uur na de laatste dosering van een kuur.
• Na een beenmergtransplantatie: start met dit middel ongeveer 24 uur na de beenmergtransplantatie.
• Overige toepassingen: de behandeling start zo spoedig mogelijk nadat de arts het tekort aan witte bloedcellen heeft waargenomen.

Hoe lang?

• Na elke kuur: de behandeling van dagelijks een injectie gaat door tot er voldoende witte bloedcellen zijn aangemaakt. Meestal duurt dat 10 tot 14 dagen.
• Na een beenmergtransplantatie: de behandeling zal doorgaan tot zich voldoende witte bloedcellen in het bloed bevinden. De arts controleert dat.
• Bij donoren van witte bloedcellen: de behandeling duurt meestal vier tot zeven dagen. Daarna worden gedurende enkele dagen dagelijks de witte bloedcellen uit het bloed gefilterd, via een bloedvat in de arm.
• Chronische aandoeningen met een tekort aan witte bloedcellen en hiv-infectie: de behandeling is meestal langdurig (levenslang) nodig.

Op welke bijwerkingen moet ik letten?

Behalve het gewenste effect kan dit middel bijwerkingen geven.

De belangrijkste bijwerkingen zijn de volgende.

Soms

• Botpijn. Het gebruik van een pijnstiller kan deze pijn verminderen. Raadpleeg uw arts over welke pijnstiller voor u geschikt is.
• Hoofdpijn.
• Pijn in de gewrichten en spieren.
• Maagdarmklachten, zoals misselijkheid, braken, verstopping, gebrek aan eetlust en diarree.
• Vermoeidheid en zwakte, soms ook veroorzaakt door bloedarmoede of een te lage bloedsuiker.
• Hoest of keelpijn.
• Haaruitval.

Zelden

• Pijn rond de injectieplaats.
• Pijnlijk en rood mondslijmvlies.
• Pijn op de borst, raadpleeg uw arts als u hier last van heeft.
• Moeite met plassen.
• Blauwe plekken en bloedingen, zoals bloedneuzen, door een tekort aan bloedplaatjes. Uw arts zal uw bloed controleren.
• Rode plekken en bloeduitstortingen door ontsteking van de bloedvaten in de huid.
• Broze botten door botontkalking bij gebruik gedurende meerder maanden.
• Beschadiging van de milt. Raadpleeg uw arts als u een zwaar gevoel krijgt in het linker bovendeel van de buik of schouder. Dat kan wijzen op vergroting van de milt.
• Overgevoeligheid voor filgrastim of voor de latex (rubber) op de injectiespuit. Dit merkt u onder andere aan onverklaarbare vermoeidheid, benauwdheid jeuk of galbulten, huiduitslag, griepachtige verschijnselen, koorts, spierpijn, benauwdheid of flauwvallen. Stop dan het gebruik en raadpleeg uw arts. U mag dit middel in de toekomst niet meer gebruiken. Geef daarom aan de apotheek door dat u overgevoelig bent voor filgrastim of voor latex. Het apotheekteam kan er dan op letten dat u dit middel niet opnieuw krijgt.

Zeer zelden

• Als u reumatische klachten heeft, kunnen deze verergeren.
• Een sikkelcelcrisis bij mensen met sikkelcelziekte. Sikkelcelziekte is een aangeboren afwijking van de rode bloedcellen. Bij een sikkelcelcrisis verslechtert de ziekte plotseling. U merkt dit aan hevige pijn en zwelling rond botten en gewrichten, buikpijn, pijn op de borst en kortademigheid. Als u dit merkt, neem dan direct contact op met uw arts.
• Ernstige huidaandoening. Dit is te herkennen aan paars gekleurde, gezwollen, pijnlijke plekken op de ledematen of het gezicht met koorts. Waarschuw uw arts bij die verschijnselen.
• Ademhalingsproblemen. Informeer uw arts voorafgaand aan het gebruik indien u verkouden bent, koorts en ademhalingsmoeilijkheden heeft.
• Zwelling van het hele lichaam, een opgezette buik, moeite met ademhalen en vermoeidheid. Waarschuw meteen uw arts als u hier last van heeft. Dit kan wijzen op een ernstige bijwerking.
• Ontsteking van de nieren. U merkt dit aan vaak kleine beetjes moet plassen, aan bloed in de urine of vermoeidheid. Waarschuw dan een arts. Dit verdwijnt meestal als u stopt met dit medicijn. Soms kan uw arts de dosering verlagen of u een ander medicijn voorschrijven waar u minder last van krijgt.

Raadpleeg uw arts als u te veel last heeft van een van de bovengenoemde bijwerkingen of als u andere bijwerkingen ervaart waar u zich zorgen over maakt.

Uitleg frequenties

Regelmatig : bij meer dan 30 op de 100 mensen
Soms : bij 10 tot 30 op de 100 mensen
Zelden : bij 1 tot 10 op de 100 mensen
Zeer zelden : bij minder dan 1 op de 100 mensen

Heeft Filgrastim wisselwerkingen met andere medicijnen?

Dit middel heeft wisselwerkingen met andere medicijnen. In de tekst hieronder staan alleen de werkzame stoffen van deze medicijnen, dus niet de merknamen. Of uw medicijn een van die werkzame stoffen bevat, kunt u nagaan in uw bijsluiter onder het kopje 'samenstelling'.

• Als u dit middel gebruikt om witte bloedcellen te doneren: gebruik dit middel NIET als u ook antistollingsmiddelen gebruikt, zoals acenocoumarol, fenprocoumon of acetylsalicylzuur.

Als ik Filgrastim gebruik, mag ik dan...

autorijden, alles eten en alcohol drinken?
Bij dit middel zijn hiervoor geen beperkingen bekend.

Wat moet ik doen als ik een dosis vergeten ben?

Als u zelf injecteert: bent u de injectie vergeten en bent u niet meer dan 4 uur te laat? Dien de injectie dan alsnog toe. Ontdekt u het later? Raadpleeg dan meteen uw arts.

Kan ik zomaar stoppen met Filgrastim?

U kunt op elk moment in een keer met dit middel stoppen. Maar als u stopt, zal het aantal witte bloedcellen waarschijnlijk weer afnemen en neemt de kans op een infectie met bacteriën weer toe. Raadpleeg daarom uw arts over uw voornemen te stoppen.

Disclaimer

Deze tekst is opgesteld door het Geneesmiddel Informatie Centrum van de KNMP. Deze tekst is gebaseerd op de bijsluiter van het beschreven medicijn en op andere, wetenschappelijke bronnen. De officieel geregistreerde gegevens van dit medicijn bij het College ter Beoordeling van Geneesmiddelen vindt u op: www.cbg-meb.nl . Hoewel bij het opstellen van de tekst uiterste zorgvuldigheid is betracht, is de KNMP niet aansprakelijk voor eventuele schade die zou kunnen voortvloeien uit enige onjuistheid in deze tekst.