Introductie Gemfibrozil

Gemfibrozil behoort tot de fibraten. Ze verlagen het vetgehalte in het bloed en verbeteren de verhouding tussen het 'goede' cholesterol (HDL) en het 'slechte' cholesterol (LDL).

Artsen schrijven het voor bij een te hoog cholesterolgehalte of een combinatie van te veel vet en te veel cholesterol in het bloed. Ook schrijven artsen het voor aan mensen die een verhoogd risico op hart-vaatproblemen hebben, zoals bij angina pectoris en bij diabetes.

Handelsinformatie

Gemfibrozil is sinds 1972 internationaal op de markt. Het is op recept verkrijgbaar onder de merknaam Lopid en als het merkloze Gemfibrozil in tabletten.

Hoe moet ik Gemfibrozil gebruiken?

Kijk voor de juiste dosering op het etiket van de apotheek.

Wanneer?
Neem dit medicijn een half uur vóór het eten in. Op een lege maag wordt gemfibrozil namelijk beter in het lichaam opgenomen.

• Gebruikt u het medicijn één keer per dag? Neem het dan 's avonds een half uur voor het avondeten in.
• Gebruikt u het medicijn twee keer per dag? Neem het dan 's ochtends een half uur voor het ontbijt en 's avonds een half uur voor het avondeten in.

Hoe lang?
Als dit medicijn de hoeveelheid cholesterol en vet in het bloed voldoende naar beneden brengt, moet u het waarschijnlijk uw leven lang gebruiken. Alleen als u dit medicijn elke dag gebruikt, verlaagt het uw risico op hart- en vaatziekten.

Op welke bijwerkingen moet ik letten?

Behalve het gewenste effect kan dit medicijn bijwerkingen geven.

De belangrijkste bijwerkingen zijn de volgende.

Soms

• Maagdarmklachten, zoals een verminderde eetlust. Zelden misselijkheid, braken, buikpijn, verstopping, winderigheid of diarree. Heeft u hier heel veel last van? Neem dan contact op met uw arts.

Zelden

• Hoofdpijn, duizeligheid en vermoeidheid. Heeft u hier heel veel last van? Neem dan contact op met uw arts.
• Huiduitslag en zeer zelden jeuk, galbulten en haaruitval. Deze bijwerkingen verdwijnen weer als u stopt met dit medicijn. Als u hier veel last van heeft, overleg dan met uw arts.

Zeer zelden

• Overgevoeligheid voor zonlicht. U merkt dit aan zonnebrand bij blootstelling aan fel zonlicht of een zonnebank. Neem contact op met uw arts als u overgevoelig blijkt voor zonlicht. Vaak kunt u ook klachten voorkomen door gebruik van een zonnebrandcrème met hoge beschermingsfactor.
• Spierpijn, spierzwakte en spierkramp. Meestal is dit onschuldig, maar zelden kan dit wijzen op een ernstige bijwerking op de spieren. De verschijnselen van deze ernstige bijwerking zijn spierpijn, spierzwakte, algemeen ziek voelen, koorts, misselijkheid en braken. De spierpijn zit meestal in de kuiten of onderrug, maar ook het gehele lichaam kan pijn doen. Overleg met uw arts als u onverklaarbare spierpijn heeft. Als deze spierpijn door het medicijn komt, kan de arts de dosering verlagen of een ander medicijn voorschrijven. Als u last krijgt van ernstige verschijnselen, moet u zo snel mogelijk uw arts raadplegen.
• Doof of tintelend gevoel in de armen of benen, gewrichtspijn. Als u deze bijwerkingen opmerkt, neem dan contact op met uw arts of apotheker.
• Seksuele stoornissen, zoals minder zin in vrijen en moeilijke erectie. Deze bijwerkingen gaan over als u met dit medicijn stopt. Neem contact op met uw arts, als u hier last van heeft.
• Psychische klachten, zoals depressie. Als u deze bijwerkingen opmerkt, neem dan contact op met uw arts of apotheker. Deze bijwerkingen verdwijnen meestal weer als u stopt met gemfibrozil.
• Wazig zien. Raadpleeg uw arts, als u hier last van heeft.
• Ontsteking van de alvleesklier, de lever of de galwegen en bloedafwijkingen. Bij plotselinge hevige pijn in bovenbuik, gevoelige, opgezwollen buik, donkere urine of een gele verkleuring van de huid of het oogwit, onverklaarbare blauwe plekken, extreme vermoeidheid of keelpijn met koorts en blaren in de keel moet u direct een arts waarschuwen. Heeft u al een verminderde werking van de lever of ooit eerder een galsteen gehad? Dan zal uw arts uw leverwerking extra controleren en zo nodig de dosering aanpassen.
• Overgevoeligheid voor dit medicijn. Dit merkt u aan huiduitslag. Een ernstige overgevoeligheid kan zich uiten in 'angio-oedeem': een zwelling van het gezicht, lippen, mond, tong of keel. U kunt hierbij erg benauwd worden. Als het ontstaat, moet u onmiddellijk een arts opzoeken of naar de Eerste-Hulpdienst gaan. U mag dit soort middelen in de toekomst niet meer gebruiken. Geef daarom aan de apotheek door dat u overgevoelig bent voor gemfibrozil. Het apotheekteam kan er dan op letten dat u dit middel of de andere soortgelijk middel niet opnieuw krijgt.
  Ook kan er een ernstige huidaandoening met blaren op de huid ontstaan. Stop dan ook met het gebruik en raadpleeg uw arts. Geef door aan de apotheek door dat u overgevoelig bent voor gemfibrozil.

Raadpleeg uw arts als u te veel last heeft van één van de bovengenoemde bijwerkingen of als u andere bijwerkingen ervaart waar u zich zorgen over maakt.

Uitleg frequenties

Regelmatig : bij meer dan 30 op de 100 mensen
Soms : bij 10 tot 30 op de 100 mensen
Zelden : bij 1 tot 10 op de 100 mensen
Zeer zelden : bij minder dan 1 op de 100 mensen

Heeft Gemfibrozil wisselwerkingen met andere medicijnen?

Dit medicijn heeft wisselwerkingen met andere medicijnen. In de tekst hieronder staan alleen de werkzame stoffen van deze medicijnen, dus niet de merknamen. Of uw medicijn een van die werkzame stoffen bevat, kunt u nagaan in uw bijsluiter onder het kopje 'samenstelling'.

De medicijnen waarmee de belangrijkste wisselwerkingen optreden, zijn de volgende.

• De antistollingsmedicijnen acenocoumarol en fenprocoumon. Gemfibrozil kan de werking van deze medicijnen versterken. Neem binnen 24 uur contact op met de trombosedienst als u met gemfibrozil gaat starten, als de dosering wijzigt of als u gaat stoppen met dit medicijn.
• Andere cholesterol- en vetverlagende medicijnen, namelijk de 'statines' (bijvoorbeeld simvastatine). In combinatie met gemfibrozil bestaat er meer kans op spierafwijkingen. Bij onverklaarbare spierpijn of spierzwakte moet u uw arts of apotheker raadplegen.
• Repaglinide, een middel tegen diabetes mellitus (suikerziekte). Gemfibrozil kan de werking van repaglinide versterken, waardoor u kans heeft op een 'hypo'. Overleg met uw arts als u deze combinatie voorgeschreven heeft gekregen.
• Enzalutamide, een middel gebruikt bij prostaatkanker. Gemfibrozil kan de werking van enzalutamide versterken. U heeft dan meer kans op bijwerkingen. Overleg hierover met uw arts. Misschien is een ander middel geschikter. Of misschien verlaagt uw arts de dosering van enzalutamide.
• Dabrafenib, een medicijn gebruikt bij kanker. Gemfibrozil kan de werking van dabrafenib versterken. U heeft dan meer kans op bijwerkingen. Overleg hierover met uw arts. Misschien is een ander middel geschikter.
• Sommige medicijnen tegen hepatitis C. Vraag aan uw apotheker om welke medicijnen dit gaat.

Twijfelt u eraan of een van de bovenstaande wisselwerkingen voor u van belang is? Neem dan contact op met uw apotheker of arts.

Als ik Gemfibrozil gebruik, mag ik dan...

autorijden?
De eerste dagen van gebruikt komt een enkele keer duizeligheid of slaperigheid voor. Na enkele dagen is dat meestal weer over en is autorijden geen probleem. Zeer zelden kan u last krijgen van wazig zien. Rijd dan geen auto.

alcohol drinken?
Te veel alcohol is niet goed voor de lever. Gemfibrozil kan in zeldzame gevallen leverafwijkingen geven. Gebruik daarom niet te veel alcohol. Een of twee glazen per dag is in het algemeen geen probleem.

alles eten?
U mag alles eten. Voor een optimaal effect van dit medicijn is een cholesterol- en vetverlagend dieet echter essentieel. Overleg hierover eventueel met een diëtist.

Wat moet ik doen als ik een dosis vergeten ben?

Het is belangrijk gemfibrozil consequent in te nemen. Mocht u toch een dosis vergeten zijn:

• Als u gemfibrozil 1 keer per dag gebruikt: duurt het nog meer dan 8 uur voor u de volgende tablet normaal inneemt? Neem de vergeten tablet dan alsnog in. Duurt het nog minder dan 8 uur? Sla de vergeten tablet dan over.
• Als u gemfibrozil 2 keer per dag gebruikt: duurt het nog meer dan 4 uur voor u de volgende tablet normaal inneemt? Neem de vergeten tablet dan alsnog in. Duurt het nog minder dan 4 uur? Sla de vergeten tablet dan over.

Kan ik zomaar stoppen met Gemfibrozil?

U kunt op elk moment in één keer stoppen met het gebruik van dit medicijn. Uw cholesterol zal dan wel weer omhoog gaan en uw kans op hart- en vaatziekten zal ook weer toenemen. Stop daarom alleen in overleg met uw arts.

Disclaimer

Deze tekst is opgesteld door het Geneesmiddel Informatie Centrum van de KNMP. Deze tekst is gebaseerd op de bijsluiter van het beschreven medicijn en op andere, wetenschappelijke bronnen. De officieel geregistreerde gegevens van dit medicijn bij het College ter Beoordeling van Geneesmiddelen vindt u op: www.cbg-meb.nl . Hoewel bij het opstellen van de tekst uiterste zorgvuldigheid is betracht, is de KNMP niet aansprakelijk voor eventuele schade die zou kunnen voortvloeien uit enige onjuistheid in deze tekst.