Introductie Implanon Nxt

Etonogestrel is een vrouwelijk geslachtshormoon, namelijk een progestageenhormoon. Dit heeft ongeveer een zelfde werking als het natuurlijke progesteron. Het speelt een belangrijke rol bij de vruchtbaarheidscyclus.

Het implantatiestaafje wordt gebruikt om zwangerschap te voorkomen.

Handelsinformatie

Etonogestrel is sinds 1998 internationaal op de markt. Het implantatiestaafje voor onder de huid is op recept verkrijgbaar onder de merknaam Implanon. Het is een wit buigzaam staafje van 4 centimeter lang en 2 millimeter dik dat vlak onder de huid wordt gebracht met behulp van een injectiespuit.

Etonogestrel is ook op recept verkrijgbaar in combinatie met ethinylestradiol in een vaginale ring: Nuvaring. Zie hiervoor de tekst Vaginale ring met ethinylestradiol en etonogestrel.

Hoe moet ik Implanon Nxt gebruiken?

Hoe?
Het staafje moet onder de huid worden ingebracht. Het is belangrijk dat een arts met ervaring het staafje bij u implanteert volgens de bijsluiter.

• Voordat de arts het staafje inbrengt zal hij u eerst met een injectie plaatselijk verdoven.
• Het staafje zit in een wegwerpspuit met een holle naald. Eerst brengt de arts de holle naald in de huid. Door de spuit in te drukken, komt staafje via die naald in de huid terecht.
• Het staafje moet aan de binnenzijde van uw bovenarm vlak onder de huid worden aangebracht. Als u rechtshandig bent, wordt het staafje in de linkerarm geplaatst en andersom.
• Na het implanteren moet uw arts controleren of het staafje op de gewenste plek zit. Dit is te voelen door de huid heen. Indien uw arts het staafje niet voelt zitten, moet eerst door echoscopie of scannen de plaats van het staafje worden vastgesteld. U weet pas of u tegen zwangerschap beschermd bent als de uitslag daarvan bekend is.
• De arts zal na het inbrengen een gaasje met een drukverband aanbrengen, zodat er geen zwelling of bloeduitstorting optreedt.
• Uw arts noteert de precieze plaats en de datum van de implantatie op de 'Gebruikerskaart' en geeft deze aan u mee. Dit vergemakkelijkt het verwijderen op een later tijdstip.

Wanneer?
Het tijdstip waarop u het beste het implantatiestaafje kunt laten toedienen, hangt af van de omstandigheden.

• Als u direct voorafgaand geen anticonceptiepil heeft gebruikt: het staafje laten implanteren in de periode van de eerste tot vijfde dag na het begin van de menstruatie.
• Als u direct voorafgaand de gewone anticonceptiepil heeft gebruikt: het staafje in de periode van de eerste tot zevende dag na de laatste tablet van een strip met werkzaam bestanddeel laten implanteren.
• Als u direct voorafgaand een vaginale ring of pleister voor anticonceptie heeft gebruikt: het staafje in de periode van de eerste tot zevende dag na het verwijderen van de vaginale ring of pleister voor anticonceptie laten implanteren.
• Als u direct voorafgaand de minipil met uitsluitend progestageenhormoon heeft gebruikt: direct na stoppen met de minipil laten toedienen.
• Als u voorafgaand de prikpil, het levonorgestrel spiraaltje of een ander implantatiestaafje heeft gebruikt: op de dag van de volgende injectie of direct na verwijdering van het spiraaltje of oude implantatiestaafje laten toedienen.
• Na een miskraam, abortus of bevalling:
  • tijdens de eerste drie maanden: binnen 5 dagen na de abortus of miskraam laten toedienen;
  • tijdens de overige maanden of na een bevalling: 3 tot 4 weken later het staafje laten implanteren. Als u borstvoeding geeft is het beter ten minste 4 weken te wachten.

Als het staafje later dan bovengenoemde tijdstippen wordt ingebracht, is het niet zeker dat het staafje de eerste tijd betrouwbaar is. Daarom moet u gedurende 7 dagen na het inbrengen aanvullende maatregelen nemen, bijvoorbeeld condooms.

Hoe lang?
In principe blijft het staafje 3 jaar zijn werking behouden. Vrouwen met overgewicht kunnen echter in het derde jaar mogelijk een verminderde betrouwbaarheid ondervinden. Voor hen is het beter na 2 jaar het staafje te vernieuwen. Overleg daarover met uw arts.

Op welke bijwerkingen moet ik letten?

Behalve het gewenste effect kan dit medicijn bijwerkingen geven.

De belangrijkste bijwerkingen zijn de volgende.

Soms

• Onregelmatig bloedverlies ('spotting') of een langduriger menstruatie. De bloeding houdt soms 2 tot 26 weken aan. Raadpleeg uw arts, als u last blijft houden.
• Wegblijven van de menstruatie. Als het staafje is verwijderd komt de normale menstruatie meestal snel weer terug.
• Hoofdpijn, zeer zelden migraine. Raadpleeg uw arts als u hier vaak last van heeft. Mogelijk is een andere anticonceptiemethode beter voor u.
• Pijnlijke of gespannen borsten. Deze klachten horen na enige tijd vanzelf over te gaan. Raadpleeg uw arts, als u na 3 maanden nog last heeft.
• Huidafwijkingen, zoals acne, vette huid en vet haar. Zeer zelden jeuk, bruine vlekken op de huid, huidirritatie onder invloed van zonlicht, overmatige haargroei of juist haaruitval. Raadpleeg uw arts, als u hier last van heeft.
• Toename van het lichaamsgewicht, zelden juist afname van het gewicht.
• Ontsteking van de vagina, verhoogde afscheiding uit de vagina. Raadpleeg dan uw arts.

Zelden

• Voorbijgaande pijn op de plaats van implantatie, jeuk, irritatie of bloeduitstorting. Soms vormt zich een litteken na inbrengen en verwijderen. Een enkele keer verplaatst het staafje zich onder de huid. In zeer zeldzame gevallen is het nodig om het staafje te verwijderen.
• Stemmingsveranderingen, zoals sneller geïrriteerd zijn, nervositeit of depressie. Heeft u veel last van stemmingsveranderingen, vraag dan uw arts om advies.
• Maagdarmklachten, zoals buikpijn, misselijkheid of winderigheid. Zeer zelden braken, verstopping of diarree. Deze klachten horen na enige tijd vanzelf over te gaan. Raadpleeg uw arts, als u na 3 maanden nog last heeft.
• Duizeligheid en vermoeidheid, zeer zelden slaperigheid of juist slapeloosheid.
• Meer of minder zin in vrijen, droge vagina en pijn bij het vrijen. Progestageenhormonen kunnen invloed hebben op uw zin in seks. Als u hier problemen mee heeft, overleg dan met uw arts.
• Pijnlijke menstruatie.
• Griepachtige verschijnselen, zoals keelpijn of verkoudheid, opvliegers, koorts, spier- of gewrichtspijn.

Zeer zelden

• Vasthouden van vocht (dikke enkels en voeten). U merkt dit ook aan een toename van uw lichaamsgewicht. Hierdoor kan uw bloeddruk iets stijgen. Het is zelden zo ernstig dat u met dit middel moet stoppen. Als u na 3 maanden last van dikke enkels houdt, raadpleeg dan uw arts.
• Pijn bij het plassen en blaasontsteking. Als u dit merkt, neem dan contact op met uw arts.
• Borstkanker. Hoewel de kans op borstkanker erg klein is, is de kans iets hoger dan bij vrouwen die geen hormonen gebruiken. Bij vrouwen boven de 50 neemt het risico op borstkanker toe. De veiligheid van het implantatiestaafje is alleen onderzocht voor vrouwen tot 40 jaar.
• Als u acute porfyrie heeft, een stofwisselingsziekte waarbij men aanvallen krijgt van buikpijn, braken, koorts en hartkloppingen: dit medicijn kan een aanval uitlokken. Geef aan de apotheek door dat u acute porfyrie heeft. Het apotheekteam kan er dan op letten dat u dit medicijn of andere uitlokkende middelen niet krijgt.
• Overgevoeligheid voor dit medicijn. Dit merkt u aan huiduitslag en galbulten. Ook kunt u last krijgen van een ernstige overgevoeligheid met zwellingen in het gezicht, de tong en keel, benauwdheid of flauwvallen. Waarschuw dan direct een arts of ga naar de Eerste-Hulpdienst. Geef aan de apotheker door dat u overgevoelig bent voor dit medicijn. Het apotheekteam kan er dan op letten dat u dit medicijn niet opnieuw krijgt.

Raadpleeg uw arts als u te veel last heeft van een van de bovengenoemde bijwerkingen of als u andere bijwerkingen ervaart, waar u zich zorgen over maakt.

Uitleg frequenties

Regelmatig : bij meer dan 30 op de 100 mensen
Soms : bij 10 tot 30 op de 100 mensen
Zelden : bij 1 tot 10 op de 100 mensen
Zeer zelden : bij minder dan 1 op de 100 mensen

Heeft Implanon Nxt wisselwerkingen met andere medicijnen?

Dit medicijn heeft wisselwerkingen met andere medicijnen. In de tekst hieronder staan alleen de werkzame stoffen van deze medicijnen, dus niet de merknamen. Of uw medicijn een van die werkzame stoffen bevat, kunt u nagaan in uw bijsluiter onder het kopje 'samenstelling'.

De volgende medicijnen verminderen de betrouwbaarheid van het implantatiestaafje. Hierdoor stijgt de kans op een zwangerschap. Mogelijk vervangt uw arts het medicijn. Of misschien krijgt u een ander anticonceptiemiddel, zoals een spiraaltje of de prikpil. Als dit niet mogelijk is, kunt u condooms gebruiken. Als u stopt met het medicijn is het effect op de hormonen nog vier weken aanwezig. Gebruik daarom condooms tijdens en tot en met vier weken na het stoppen van dit medicijn.

• Medicijnen tegen epilepsie, namelijk carbamazepine, fenobarbital, fenytoïne en primidon.
• Medicijnen tegen tuberculose rifampicine en rifabutine.
• Sint-janskruid (hypericum), een middel gebruikt bij depressie.
• Bosentan, een medicijn dat wordt gebruikt bij pulmonale arteriële hypertensie, een ernstige vorm van hoge bloeddruk in de longen. Omdat bosentan schadelijk kan zijn voor de ongeboren baby is het extra belangrijk om zwangerschap te voorkomen.
• Sommige medicijnen tegen hiv. Vraag aan uw apotheker om welke medicijnen dit gaat.

Twijfelt u eraan of bovenstaande wisselwerkingen voor u van belang zijn? Neem dan contact op met uw apotheker of arts.

Als ik Implanon Nxt gebruik, mag ik dan...

autorijden, alcohol drinken en alles eten?
Bij dit medicijn zijn hiervoor geen beperkingen.

Wat moet ik doen als ik een dosis vergeten ben?

De uiterlijke datum van het verwijderen van het oude staafje en implanteren van het nieuwe staafje staat op de 'Gebruikerskaart' die u van uw arts heeft meegekregen. Als u het staafje niet op tijd heeft laten vervangen, is de anticonceptie niet meer betrouwbaar.

Vóór inbrengen van het nieuwe staafje moet u zeker weten dat u niet zwanger bent. Doe daarom eerst een zwangerschapstest als u te laat bent met vervangen.

Kan ik zomaar stoppen met Implanon Nxt?

U kunt het staafje laten verwijderen wanneer u wilt, maar het moet in elk geval na drie jaar worden verwijderd. Uw arts zal de plaats waar het staafje zit opzoeken met behulp van uw 'Gebruikerskaart' en zal het staafje door de huid heen voelen zitten. Door een klein sneetje (onder plaatselijke verdoving) te maken, kan het staafje met een pincet worden weggehaald.

Een enkele keer is het staafje iets verplaatst of ingekapseld geraakt, waardoor het moeilijker is te vinden en te verwijderen. Door echoscopie of scannen moet uw arts dan achterhalen waar het staafje zit. Een enkele keer kan een litteken ontstaan.

Meestal zal de menstruatie snel terugkeren na de verwijdering. Raadpleeg uw arts als u zich zorgen maakt over het uitblijven van de menstruatie.

Disclaimer

Deze tekst is opgesteld door het Geneesmiddel Informatie Centrum van de KNMP. Deze tekst is gebaseerd op de bijsluiter van het beschreven medicijn en op andere, wetenschappelijke bronnen. De officieel geregistreerde gegevens van dit medicijn bij het College ter Beoordeling van Geneesmiddelen vindt u op: www.cbg-meb.nl . Hoewel bij het opstellen van de tekst uiterste zorgvuldigheid is betracht, is de KNMP niet aansprakelijk voor eventuele schade die zou kunnen voortvloeien uit enige onjuistheid in deze tekst.