Introductie Isotretinoine

Isotretinoïne stimuleert de groei en rijping van huidcellen. Ook vermindert het de talgproductie en remt ontstekingen.

Artsen schrijven dit medicijn voor bij ernstige acne, als de gebruikelijke medicijnen onvoldoende helpen.

Vanwege de kans op een miskraam of ernstige bijwerkingen op de ongeboren baby mag isotretinoïne alleen worden voorgeschreven, meegegeven en gebruikt als aan strenge regels van de Inspectie voor de Gezondheidszorg is voldaan.

Deze regels (ook een aantal voor mannen) kunt u lezen onder het kopje 'Zwangerschap'.

Handelsinformatie

Isotretinoïne is sinds 1983 internationaal op de markt. Het is met een recept verkrijgbaar in capsules onder de merknaam Roaccutane en als het merkloze Isotretinoïne.

Hoe moet ik Isotretinoine gebruiken?

Kijk voor de juiste dosering altijd in de bijsluiter of op het etiket van de apotheek.

Wanneer?
Neem de capsule in tijdens of vlak na een maaltijd. Het medicijn wordt dan beter in het lichaam opgenomen.

Hoe lang?
De kuur duurt meestal 4 tot 6 maanden. Mocht er een tweede kuur nodig zijn, dan moet u daar eerst 2 maanden mee wachten. De acne kan namelijk nog verder verbeteren tot 2 maanden nadat u bent gestopt.

Op welke bijwerkingen moet ik letten?

Behalve het gewenste effect kan dit medicijn bijwerkingen geven.

De belangrijkste bijwerkingen zijn de volgende.

Regelmatig

• Bij zwangeren: miskraam of ernstige aangeboren afwijkingen bij de baby, zelfs na een enkele dosis. Als u zwanger bent of zwanger raakt tijdens de behandeling of binnen een maand na het laatste gebruik is de kans op deze afwijkingen zeer groot.
  • Vrouwen: u mag het medicijn daarom NIET GEBRUIKEN bij zwangerschap of als daar kans op is. Vanaf een maand voor de behandeling tot en met een maand na de behandeling is het het beste geen geslachtsgemeenschap te hebben of ten minste 2 methoden van anticonceptie tegelijk te gebruiken, zoals de pil en condooms. Voor, tijdens en tot 5 weken na het laatste gebruik zal de arts regelmatig een zwangerschapstest doen. Meer informatie en regels over het gebruik tijdens zwangerschap, kunt u lezen onder het kopje 'Zwangerschap'. Vanwege de schadelijke effecten op de ongeboren baby mag u tijdens de behandeling en tot een maand na beëindiging van de kuur geen bloeddonor zijn. Anders bestaat de kans dat een zwangere uw bloed met dit medicijn ontvangt.
• Droge slijmvliezen, dit is te merken aan droge lippen, ogen en neus. U kunt kloofjes in de mondhoeken krijgen, oogontsteking of keelpijn. Draagt u contactlenzen, dan kunt u deze vaak door de droge ogen minder goed verdragen. Vet de lippen regelmatig in met lippenbalsem. Heeft u last van droge ogen, dan kunt u kunsttranen gebruiken. Raadpleeg hiervoor uw arts.
• Irritatie van de huid: u heeft dan last van roodheid, branderig gevoel, jeuk, uitdroging, schilfering, kloven en een dunner wordende huid. Vet de huid regelmatig in met vochtinbrengende crème of zalf om zo uitdroging van de huid te voorkomen. Omdat de huid erg teer wordt, is het belangrijk tijdens de kuur en tot een half jaar er na de huid niet te 'peelen' of 'scrubben', tatoeages te zetten, te ontharen met een hars, ontharingscrème of laserbehandeling of grondig te epileren.

Soms

• Gewrichtspijn, spierpijn of rugpijn. Zeer zelden aandoeningen van de pezen en botontkalking. Bij kinderen jonger dan 12 jaar kan de groei van de botten stoppen. Daarom mogen kinderen jonger dan 12 jaar dit medicijn niet gebruiken.
• Hoger cholesterol of glucose in het bloed. Dit is van belang voor mensen met een te hoog cholesterol of mensen met diabetes (suikerziekte). Ook een bepaald soort vetten, triglyceriden, kan zich ophopen in de bloedvaten. Als u al een te hoog cholesterol en/of vetgehalte in uw bloed heeft, zal uw arts u daar extra op controleren.
• Tekorten aan bepaalde bloedcellen. U merkt dat aan blauwe plekken, bloedneuzen of extreme vermoeidheid. Zelden kunt u bloed in de urine opmerken of heeft u een verminderde weerstand tegen infecties. Waarschuw in deze gevallen uw arts.

Zelden

• Haaruitval. Als u met de behandeling stopt, komt de haargroei weer terug. Zeer zelden: overmatige haargroei bij vrouwen, overmatig zweten, problemen met de groei van nagels, nagelontsteking.
• Overgevoeligheid voor UV-licht (zon, zonnebank, UV-lamp). Gebruik een zonnebrandcrème met een hoge beschermingsfactor en blijf bij fel zonlicht tussen 12.00 en 15.00 uur uit de zon.

Zeer zelden

• Psychische klachten, angst, psychosen of stemmingsverandering, zoals toename van depressieve gedachten, vijandige gevoelens naar zichzelf of anderen. Dit kan zich uiten in agressie, zelfverwonding of gedachten aan zelfmoord. Vooral mensen die eerder een depressie (ernstige neerslachtigheid) hebben gehad, kunnen hier last van krijgen. Raadpleeg uw arts als u depressieve gevoelens opmerkt.
• Wazig zien, slechter zien in het donker, kleurenblindheid, fel licht niet kunnen verdragen, staar, geïrriteerde ogen. Raadpleeg dan uw arts.
• Verminderd gehoor. Raadpleeg dan uw arts.
• Verhoging van de bloeddruk in het hoofd. Dit merkt u aan zeer ernstige hoofdpijn, misselijkheid en braken en stoornissen in het gezichtsvermogen. Raadpleeg dan direct een arts.
• Maagdarmklachten, misselijkheid, diarree, Waarschuw uw arts als u bloed bij de ontlasting opmerkt.
• Hoofdpijn, slaperigheid en duizeligheid.
• Verergering van de acne, huiduitslag, donkere verkleuring van de huid.
• Verhoging van de bloeddruk in het hoofd. Dit merkt u aan zeer ernstige hoofdpijn, misselijkheid en braken en stoornissen in het gezichtsvermogen. Raadpleeg dan direct een arts.
• Leveraandoeningen of een ontsteking van de alvleesklier. Bij pijn in de bovenbuik, een gele verkleuring van de ogen, ontkleurde ontlasting of zeer donkere urine moet u de arts waarschuwen. Mensen die al een leveraandoening hebben, moeten extra goed worden gecontroleerd.
• Aandoening van de nieren. U merkt dat aan vaak kleine beetjes plassen. In zeer zeldzame gevallen ontstaat een plotselinge verslechtering van de nierwerking. Dit merkt u aan slecht of niet kunnen plassen of juist heel veel plassen, troebele urine, vocht vasthouden, koorts of ernstige jeuk. Waarschuw in deze gevallen de arts.
• Hartaanval of beroerte. Raadpleeg uw arts bij pijn op de borst, uitvalsverschijnselen zoals een hangende mond of niet meer kunnen bewegen van bepaalde lichaamsdelen.
• Bij mannen: moeilijker krijgen van een erectie, minder of soms juist meer zin in vrijen en borstvorming. Deze bijwerkingen gaan over als u met het middel stopt. Neem contact op met uw arts als u hier last van heeft.
• Overgevoeligheid voor dit medicijn. Dit merkt u aan huiduitslag, galbulten en jeuk.
  Een heel enkele keer ontstaat een ernstige overgevoeligheid. Dit is te merken aan benauwdheid, flauwvallen, blaarvorming op de huid, in de mond of op de geslachtsdelen, zwelling in het gezicht, ontstoken ogen of koorts. Waarschuw altijd een arts zodra u huiduitslag of koorts bemerkt. Ga bij ernstige verschijnselen direct naar een arts of Eerste-Hulpdienst.
  Als u overgevoelig blijkt te zijn, mag u dit medicijn in de toekomst niet meer gebruiken. Geef aan de apotheker door dat u overgevoelig bent voor isotretinoïne. Het apotheekteam kan er dan op letten dat u dit medicijn niet opnieuw krijgt.

Raadpleeg uw arts als u te veel last heeft van één van de bovengenoemde bijwerkingen of als u andere bijwerkingen ervaart waar u zich zorgen over maakt.

Uitleg frequenties

Regelmatig : bij meer dan 30 op de 100 mensen
Soms : bij 10 tot 30 op de 100 mensen
Zelden : bij 1 tot 10 op de 100 mensen
Zeer zelden : bij minder dan 1 op de 100 mensen

Heeft Isotretinoine wisselwerkingen met andere medicijnen?

Dit middel heeft wisselwerkingen met andere medicijnen. In de tekst hieronder staan alleen de werkzame stoffen van deze medicijnen, dus niet de merknamen. Of uw medicijn een van die werkzame stoffen bevat, kunt u nagaan in uw bijsluiter onder het kopje 'samenstelling'.

De medicijnen waarmee de belangrijkste wisselwerkingen optreden, zijn de volgende.

• Antibiotica van het tetracycline-type. Deze bevatten één van de volgende stoffen: doxycycline, minocycline of tetracycline. In combinatie met isotretinoïne kunnen deze medicijnen de bloeddruk in het hoofd gevaarlijk verhogen. Gebruik deze medicijnen daarom niet samen.
• Demeclocycline, een medicijn tegen natriumtekort in het bloed. In combinatie met isotretinoïne kan dit medicijn de bloeddruk in het hoofd gevaarlijk verhogen. Gebruik deze medicijnen daarom niet samen.
• Sommige medicijnen tegen hiv. Vraag aan uw apotheker om welke medicijnen dit gaat.

Twijfelt u eraan of een van de bovenstaande wisselwerkingen voor u van belang is? Neem dan contact op met uw apotheker of arts.

Als ik Isotretinoine gebruik, mag ik dan...

autorijden?
In zeldzame gevallen kan dit medicijn de rijvaardigheid verminderen door bijwerkingen zoals duizeligheid, slaperigheid of problemen met het gezichtsvermogen. Als deze bij u optreden, rijd dan geen auto.

alcohol drinken
Te veel alcohol is niet goed voor de lever. Isotretinoïne geeft in zeldzame gevallen leverafwijkingen. Gebruik daarom niet te veel alcohol. Eén of twee glazen per dag is in het algemeen geen probleem.

alles eten?
Bij dit medicijn zijn hiervoor geen beperkingen.

Wat moet ik doen als ik een dosis vergeten ben?

• Als u dit medicijn 1 keer per dag gebruikt: duurt het nog meer dan 8 uur voor u de volgende dosis normaal inneemt? Neem de vergeten dosis dan alsnog in. Duurt het nog minder dan 8 uur? Sla de vergeten dosis dan over.
• Als u dit medicijn 2 keer per dag gebruikt: duurt het nog meer dan 4 uur voor u de volgende dosis normaal inneemt? Neem de vergeten dosis dan alsnog in. Duurt het nog minder dan 4 uur? Sla de vergeten dosis dan over.

Kan ik zomaar stoppen met Isotretinoine?

U kunt op elk moment in één keer met het gebruik van dit medicijn stoppen. Hou er rekening mee dat het medicijn nog enkele weken na stoppen in het lichaam aanwezig is. Vrouwen moeten 5 weken na stoppen nog een laatste zwangerschapstest doen.

Disclaimer

Deze tekst is opgesteld door het Geneesmiddel Informatie Centrum van de KNMP. Deze tekst is gebaseerd op de bijsluiter van het beschreven medicijn en op andere, wetenschappelijke bronnen. De officieel geregistreerde gegevens van dit medicijn bij het College ter Beoordeling van Geneesmiddelen vindt u op: www.cbg-meb.nl . Hoewel bij het opstellen van de tekst uiterste zorgvuldigheid is betracht, is de KNMP niet aansprakelijk voor eventuele schade die zou kunnen voortvloeien uit enige onjuistheid in deze tekst.