Introductie Nifedipine

Nifedipine behoort tot de calciumblokkers. Het verwijdt de bloedvaten, verlaagt de bloeddruk en vermindert de zuurstofbehoefte van het hart.

Artsen schrijven het voor bij hoge bloeddruk, angina pectoris (hartkramp), en de ziekte van Raynaud. Soms schrijven ze het soms voor bij hoogteziekte, als weeënremmer bij dreigende vroeggeboorte en bij hik.

Handelsinformatie

Nifedipine is sinds 1975 internationaal op de markt. Nifedipine is op recept verkrijgbaar. Het is verkrijgbaar in tabletten met vertraagde afgifte onder de merknaam Adalat oros en als het merkloze Nifedipine retard en in capsules als het merkloze Nifedipine.

Hoe moet ik Nifedipine gebruiken?

Kijk voor de juiste dosering altijd op het etiket van de apotheek.

Hoe?
Neem de tabletten met vertraagde afgifte of de capsules heel in met een half glas water. In één keer doorslikken zonder te kauwen. De tabletten bevatten een speciaal afgiftesysteem, waarbij ze na inname constant een kleine hoeveelheid nifedipine afgeven. Als u ze kapotmaakt, werkt het speciale afgiftesysteem niet meer en krijgt u te veel nifedipine in één keer in uw lichaam.

Van Oros-tabletten kunt u soms een deel van de tablet terugvinden in uw ontlasting. Dit kan geen kwaad. Wat u in de ontlasting terugziet is het lege omhulsel dat niet verteerd wordt. De werkzame stof is dan al afgegeven.

Wanneer?
U mag het medicijn innemen op elk moment van de dag. Het beste kunt u vaste tijdstippen kiezen, dan vergeet u minder snel een dosis.

Tabletten met vertraagde afgifte: als u het 1 keer per dag gebruikt: bij voorkeur 's ochtends. Als u het 2 keer per dag gebruikt: 's ochtends en 's avonds.

Capsules: als u het 4-6 keer per dag gebruikt: verdeel de doseringen zo goed mogelijk over de dag.

Hoe lang?

• Hoge bloeddruk. Een behandeling voor hoge bloeddruk is meestal langdurig. Als dit medicijn goed bij u werkt, moet u het waarschijnlijk uw leven lang gebruiken.
• Zwangerschapshypertensie (hoge bloeddruk die ontstaat in de tweede helft van een zwangerschap). De behandeling gaat door tot de bloeddruk weer normaal is. Dat is meestal binnen drie maanden na de bevalling.
• Angina pectoris (hartkramp). Waarschijnlijk moet u dit medicijn langdurig gebruiken. Overleg hierover met uw arts.
• Ziekte van Raynaud. Als het medicijn na drie maanden geen effect heeft, is het waarschijnlijk niet zinvol ermee door te gaan. Overleg hierover met uw arts.
• Hoogteziekte. Gebruik nifedipine vanaf drie dagen voordat u de bergen in gaat, totdat uw lichaam zich heeft aangepast aan de hoogte.
• Weeënremmer. Overleg met uw arts.
• Hik. Gebruik nifedipine zolang u klachten heeft. Als u geen verbetering van de klachten merkt, overleg dan met uw arts

Op welke bijwerkingen moet ik letten?

Behalve het gewenste effect kan dit medicijn bijwerkingen geven.

De belangrijkste bijwerkingen zijn de volgende.

Zelden

• Opgezwollen enkels en onderbenen. Dit komt door te veel verwijding van de bloedvaten in de benen. Meestal verdwijnt dit na enkele weken. Raadpleeg uw arts, als u er hierna nog steeds last er van heeft.
• Hoofdpijn, warmtegevoel en blozen. Ook dit komt door verwijding van de bloedvaten in de benen. Meestal verdwijnt dit na enkele weken. Raadpleeg uw arts als u er hierna nog steeds last er van heeft.
• Draaierigheid en een licht gevoel in het hoofd. Neem contact op met uw arts, als u hiervan last houdt.
• Maagdarmklachten, zoals verstopping en zeer zelden misselijkheid, buikpijn, diarree en winderigheid. Zeer zelden zuurbranden. Mensen met chronische klachten van zuurbranden (reflux) kunnen meer klachten krijgen. Overleg dan met uw arts.

Zeer Zelden

• Duizeligheid, vooral bij opstaan uit bed of uit een stoel. Dit gaat in het algemeen over als uw lichaam zich heeft ingesteld op de lagere bloeddruk (binnen enkele dagen tot weken). Als u zich duizelig voelt, sta dan niet te snel op uit bed of van een stoel. U kunt dan het best even liggen en de benen wat hoger leggen, bijvoorbeeld op een kussen.
• Hartkloppingen, en verergering van hartkramp, vooral na in één keer stoppen van nifedipine.
• Vermoeidheid.
• Slapeloosheid, depressiviteit, stemmingswisselingen, verwardheid en angstgevoelens.
• Droge mond en tandvleesproblemen. Hierdoor kunnen zich eerder gaatjes in uw gebit ontwikkelen. Poets en flos daarom extra goed als u merkt dat u last heeft van een droge mond of een overmatige groei van het tandvlees. Laat eventueel de tandarts vaker uw gebit controleren.
• Spierpijn, gewrichtspijn of spierkramp. Als u aan de spierziekte myasthenia gravis lijdt: u kunt meer last krijgen van deze aandoening. Neem contact op met uw arts als u dat merkt.
• Trillende handen, en een tintelend of doof gevoel in de ledematen.
• Problemen met plassen, zoals vaak en veel plassen ook gedurende de nacht.
• Borstvorming bij mannen en impotentie. Als u last heeft van deze bijwerking, vraag dan advies aan uw arts. Mogelijk moet de dosering aangepast worden, of is een ander medicijn geschikter voor u.
• Wazig zien, pijn in het oog. Meestal gaat dit na enige dagen tot weken over. Blijft u er last van houden? Raadpleeg dan uw arts.
• Verstopte neus, neusbloedingen en oorsuizen. Raadpleeg uw arts, als u hier veel last van heeft.
• Huiduitslag en jeuk. Als u de huidziekte psoriasis heeft: de klachten kunnen verergeren. Neem in dat geval contact op met uw arts.
• Dit middel kan de huid gevoeliger maken voor UV-licht (zon, zonnebank, UV-lamp). Blootstelling aan zonlicht, zelfs voor korte perioden, kan huiduitslag, jeuk, roodheid en andere verkleuringen van de huid of ernstige verbranding door de zon geven. Begint u net met dit geneesmiddel? Blijf dan uit direct zonlicht, met name tussen 10.00 en 15.00 uur, draag beschermende kleding, waaronder hoed en zonnebril, smeer zonnebrand op met sun-block van minimaal factor 15, gebruik lippenbalsem met minstens factor 15, ga niet onder de zonnebank. Als u een ernstige reactie op de zon krijgt, staak dan meteen met het gebruik en neem contact op met uw arts. U moet dan zo snel mogelijk overstappen op een ander middel.
• Leveraandoeningen. U kunt dit merken aan een gevoelige, opgezwollen buik of een gele verkleuring van het oogwit of van de huid. Waarschuw dan een arts.
• Overgevoeligheid voor dit medicijn. Dit merkt u aan huiduitslag, jeuk en galbulten, soms treedt ook koorts op. Een ernstige overgevoeligheid is te merken aan benauwdheid of een opgezwollen gezicht, tong, lippen, mond of keel. Ook kan zeer zelden een ernstige huidafwijking ontstaan, met blaren op de huid of een vuurrode huid. Waarschuw dan direct een arts. In al deze gevallen mag u dit medicijn in de toekomst niet meer gebruiken. Geef daarom aan de apotheker door dat u overgevoelig bent voor nifedipine. Het apotheekteam kan er dan op letten dat u dit medicijn niet opnieuw krijgt.

Raadpleeg uw arts als u te veel last heeft van één van de bovengenoemde bijwerkingen of als u andere bijwerkingen ervaart waar u zich zorgen over maakt.

Uitleg frequenties

Regelmatig : bij meer dan 30 op de 100 mensen
Soms : bij 10 tot 30 op de 100 mensen
Zelden : bij 1 tot 10 op de 100 mensen
Zeer zelden : bij minder dan 1 op de 100 mensen

Heeft Nifedipine wisselwerkingen met andere medicijnen?

Dit middel heeft wisselwerkingen met andere medicijnen. In de tekst hieronder staan alleen de werkzame stoffen van deze medicijnen, dus niet de merknamen. Of uw medicijn een van die werkzame stoffen bevat, kunt u nagaan in uw bijsluiter onder het kopje 'samenstelling'.

De medicijnen waarmee de belangrijkste wisselwerkingen optreden, zijn de volgende.

• Andere bloeddrukverlagers. De bloeddruk kan te laag worden als u nifedipine samen met andere bloeddrukverlagers gaat gebruiken. Uw arts houdt hier rekening mee en zal in het begin een lagere dosering voorschrijven. Al naar gelang het effect zal de arts de dosis geleidelijk verhogen.
• Tacrolimus, een middel dat afweerreacties voorkomt. Door nifedipine kan de hoeveelheid tacrolimus in het bloed stijgen. Hierdoor zijn de bijwerkingen van tacrolimus sterker. Raadpleeg uw arts als u deze combinatie voorgeschreven heeft gekregen.
• Bepaalde medicijnen voor een vergrote prostaat, namelijk de alfa-blokkers alfuzosine, doxazosine en terazosine. Deze kunnen in het begin van de behandeling de bloeddruk verlagen en duizeligheid veroorzaken. Nifedipine versterkt deze bijwerking. Deze wisselwerking is alleen van belang de eerste dagen dat u met een alfa-blokker begint. U kunt de alfa-blokker de eerste keren het beste 's avonds innemen, als u al op bed zit, voor het geval u duizelig wordt. Als u een alfa-blokker met vertraagde afgifte gebruikt, kunt u de volgende ochtend duizelig worden bij het opstaan. Dit is na enkele dagen over.
• Cimetidine (maagmiddel), claritromycine en erytromycine (antibiotica), fluoxetine en fluvoxamine (antidepressiva) en fluconazol, itraconazol, ketoconazol en voriconazol (antischimmelmiddelen). Deze medicijnen kunnen de hoeveelheid nifedipine in het bloed verhogen. Hierdoor kan nifedipine meer bijwerkingen geven. Neem in dat geval contact op met uw arts.
• Sommige medicijnen tegen hiv en hepatitis C. Vraag aan uw apotheker om welke medicijnen dit gaat.

Twijfelt u of een van de bovenstaande wisselwerkingen voor u van belang is? Neem dan contact op met uw apotheker of arts.

Als ik Nifedipine gebruik, mag ik dan...

autorijden?
De eerste dagen dat u nifedipine gebruikt, kunt u duizelig zijn. Dit komt doordat uw lichaam zich nog moet instellen op de lagere bloeddruk. Na enkele dagen is dat meestal weer over en is autorijden geen probleem.

alcohol drinken?
Alcohol verwijdt de bloedvaten, net als nifedipine. U kunt daardoor last krijgen van duizeligheid. Probeer het drinken van alcohol eerst met mate. U kunt dan zelf inschatten of u hier veel last van krijgt. In het algemeen is enkele keren per week een glas wijn geen probleem.

alles eten?
Wanneer u grapefruitsap drinkt of grapefruit eet tijdens het gebruik van nifedipine, heeft u extra kans op bijwerkingen. Vooral als u veel grapefruitsap drinkt of grapefruits eet.

De kans op bijwerkingen is klein:

• als u maximaal 1 glas grapefruitsap per keer drinkt of 2 grapefruits per keer eet;
• als u maximaal 2 keer per week grapefruitsap drinkt of grapefruits eet;
  en
• als u grapefruitsap drinkt of grapefruits eet met een tussenpoos van 3 dagen of langer.

Als u veel last krijgt van bijwerkingen, moet u contact opnemen met uw arts of apotheker. Voor meer informatie kunt u hier de folder downloaden.

Wat moet ik doen als ik een dosis vergeten ben?

Het is belangrijk dit medicijn consequent in te nemen. Mocht u toch een dosis vergeten zijn:

Tabletten met vertraagde afgifte

• Als u nifedipine 1 keer per dag gebruikt: duurt het nog meer dan 8 uur voor u de volgende tablet normaal inneemt? Neem de vergeten tablet dan alsnog in. Duurt het nog minder dan 8 uur? Sla de vergeten tablet dan over.
• Als u nifedipine 2 keer per dag gebruikt: duurt het nog meer dan 4 uur voor u de volgende tablet normaal inneemt? Neem de vergeten tablet dan alsnog in. Duurt het nog minder dan 4 uur? Sla de vergeten tablet dan over.

Bij capsules
Als u nifedine 4 tot 6 keer per dag gebruikt: duurt het nog meer dan 2 uur voor u de volgende tablet normaal inneemt? Neem de vergeten tablet dan alsnog in. Duurt het nog minder dan 2 uur? Sla de vergeten tablet dan over.

Kan ik zomaar stoppen met Nifedipine?

Als u dit medicijn gebruikt voor een verhoogde bloeddruk, de ziekte van Raynaud, hoogteziekte of als weeënremmer, kunt u er op elk moment in één keer mee stoppen. Stop echter alleen na overleg met uw arts.

Gebruikt u het tegen hartkramp, dan is er een kleine kans dat u een aanval krijgt als u in één keer stopt. Het is daarom verstandiger langzaam af te bouwen. Raadpleeg hierover uw arts.

Disclaimer

Deze tekst is opgesteld door het Geneesmiddel Informatie Centrum van de KNMP. Deze tekst is gebaseerd op de bijsluiter van het beschreven medicijn en op andere, wetenschappelijke bronnen. De officieel geregistreerde gegevens van dit medicijn bij het College ter Beoordeling van Geneesmiddelen vindt u op: www.cbg-meb.nl . Hoewel bij het opstellen van de tekst uiterste zorgvuldigheid is betracht, is de KNMP niet aansprakelijk voor eventuele schade die zou kunnen voortvloeien uit enige onjuistheid in deze tekst.