Introductie Pantoprazol (als Na-Zout-1.5-Water)

Pantoprazol is een maagzuurremmer. Het behoort tot de protonpompremmers. Het vermindert de aanmaak van zuur in de maag.

Artsen schrijven het voor bij maagklachten, maag- en darmzweer en het syndroom van Zollinger-Ellison.

Handelsinformatie

Pantoprazol is sinds 1995 internationaal op de markt. Het is op recept verkrijgbaar onder de merknamen Ipraalox in tabletten, Maagzuurtablet Pantoprazol in tabletten, en Pantozol in tabletten en injectie. Het is ook verkrijgbaar als het merkloze Pantoprazol in tabletten en injecties.

Pantoprazol is in lage dosering voor maagklachten ook zonder recept verkrijgbaar, in tabletten.

Pantoprazol is ook verkrijgbaar in een combinatieverpakking met twee antibiotica onder de merknamen PantoPAC en Panclamox.

Hoe moet ik Pantoprazol (als Na-Zout-1.5-Water) gebruiken?

Kijk voor de juiste dosering altijd op het etiket van de apotheek.

Hoe?

• Tablet: Slik de tablet in zijn geheel door met water zonder te kauwen. Als u de tabletten kauwt, gaat het beschermende laagje kapot. Hierdoor komt het medicijn al in de maag vrij in plaats van in de darmen. Het wordt dan afgebroken door het maagzuur en zal minder goed werken.
• Injectie: de injectie wordt toegediend door een verpleegkundige of een arts.

Wanneer?

• Tablet: Neem het medicijn in op een lege maag. Bijvoorbeeld 1 uur vóór het ontbijt. Dit medicijn wordt sneller op een lege maag opgenomen. Bovendien vergeet u minder snel een dosis als u het medicijn steeds op hetzelfde moment van de dag inneemt. Als u het twee keer per dag gebruikt: 's ochtends 1 uur vóór het ontbijt, en 's avonds 1 uur voor het avondeten.

Hoe lang?
De duur van het gebruik hangt af van de klachten waarvoor u dit medicijn gebruikt.

Een maag- of darmzweer kan in 4 tot 8 weken genezen. Soms schrijft de arts het medicijn langdurig voor om een terugkomst van de zweer te verhinderen.

Als u het medicijn gebruikt om maagklachten te voorkomen die ontstaan door ontstekingsremmende pijnstillers of bijnierschorshormonen, moet doorgaan zolang u deze medicijnen slikt.

Bij het syndroom van Zollinger-Ellison moet u het medicijn vaak zeer langdurig gebruiken.

Op welke bijwerkingen moet ik letten?

Behalve het gewenste effect kan dit medicijn bijwerkingen geven.

De belangrijkste bijwerkingen zijn de volgende.

Zelden

• Irritatie bij de injectieplaats.

Zeer zelden

• Maagdarmklachten, zoals buikpijn, diarree, verstopping en winderigheid. Deze bijwerkingen gaan meestal over als uw lichaam aan het medicijn gewend is. Als u na enkele weken nog steeds last hiervan heeft, moet u uw arts raadplegen.
• Hoofdpijn. Dit gaat meestal over als uw lichaam aan het medicijn gewend is. Als u na enkele weken nog steeds last hiervan heeft, moet u uw arts raadplegen.
• Duizeligheid, misselijkheid en braken. Deze bijwerkingen gaan meestal over als uw lichaam aan het medicijn gewend is. Als u na enkele weken hiervan nog steeds last heeft, raadpleeg dan uw arts.
• Algeheel gevoel van zwakte en ziekte en vermoeidheid.
• Overgevoeligheid voor dit medicijn. U kunt dan huiduitslag, galbulten of jeuk krijgen. In zeldzame gevallen ontstaat er koorts, opgezwollen lippen, tong of gezicht, benauwdheid, flauwvallen of een ernstige huidafwijking. Stop dan het gebruik en raadpleeg uw arts. U mag dit medicijn in de toekomst niet meer gebruiken. Geef daarom aan de apotheker door dat u overgevoelig bent voor pantoprazol. Het apotheekteam kan er dan op letten dat u dit medicijn niet opnieuw krijgt.
• Wazig zien of dubbelzien, vocht vasthouden in de benen, en koorts. Als u met dit medicijn stopt, gaan deze bijwerkingen weer over.
• Gewichtstoename of gewichtsverlies. Let bij gewichtstoename daarom goed op wat en hoeveel u eet. Vraag uw huisarts om een verwijzing naar een diëtist als u te veel aankomt.
• Psychische klachten, zoals depressiviteit, kunnen ontstaan of verergeren. Als u deze bijwerkingen opmerkt, neem dan contact op met uw arts of apotheker.
• Smaakstoornissen en verlies van smaak. Ook tongverkleuring komt voor.
• Klachten van de mond en keel, zoals een droge mond en keel, aften en ontsteking van het mondslijmvlies. U merkt dit aan een vuurrode kleur van de slijmvliezen, pijnlijke tong of keel. Eten en drinken kunnen hierdoor pijnlijk zijn. Verzorg uw mond en tanden goed. Raadpleeg uw arts als u hier last van blijft houden.
• Ontsteking van de nieren, alvleesklier of van de lever en bloedafwijkingen. Waarschuw uw arts bij een of meer van de volgende verschijnselen: plotselinge hevige pijn in bovenbuik, geelzucht, onverklaarbare blauwe plekken, extreme vermoeidheid of keelpijn met koorts en blaren in de keel.
• Botbreuken of breuken in de ruggenwervels. Neem contact op met uw arts, als u hier last van heeft.
• Hartritmestoornissen. U merkt dit soms alleen aan plotselinge duizelingen of als u even wegraakt. Vooral mensen met de aangeboren vorm van de hartritmestoornis verlengd QT-interval hebben hier meer kans op. Gebruik dit medicijn NIET als u deze aangeboren hartritmestoornis heeft. Overleg met uw arts.

Raadpleeg uw arts als u te veel last heeft van één van de bovengenoemde bijwerkingen of als u andere bijwerkingen ervaart waar u zich zorgen over maakt.

Uitleg frequenties

Regelmatig : bij meer dan 30 op de 100 mensen
Soms : bij 10 tot 30 op de 100 mensen
Zelden : bij 1 tot 10 op de 100 mensen
Zeer zelden : bij minder dan 1 op de 100 mensen

Heeft Pantoprazol (als Na-Zout-1.5-Water) wisselwerkingen met andere medicijnen?

Dit middel heeft wisselwerkingen met veel andere medicijnen. In de tekst hieronder staan meestal alleen de werkzame stoffen van deze medicijnen, dus niet de merknamen. Of uw medicijn een van die werkzame stoffen bevat, kunt u nagaan in uw bijsluiter onder het kopje 'samenstelling'.

De medicijnen waarmee de belangrijkste wisselwerkingen optreden, zijn de volgende.

• Ketoconazol, itraconazol en posaconazol (antischimmelmiddelen). Deze medicijnen hebben een zure maaginhoud nodig om in de bloedbaan opgenomen te kunnen worden. Pantoprazol vermindert juist de hoeveelheid zuur in de maag, waardoor te weinig van de antischimmelmiddelen in het bloed komen. Neem deze medicijnen daarom in met een zure koolzuurhoudende frisdrank, zoals cola. De inhoud van de maag wordt hierdoor tijdelijk weer zuur, zodat de antischimmelmiddelen opgenomen kunnen worden. Deze wisselwerking is niet van toepassing voor de drank met itraconazol (Trisporal OS) en de tabletten met posaconazol (Noxafil tablet). Hiervoor is geen zure maaginhoud nodig.
• Cefuroxim (antibioticum). Bij gelijktijdig gebruik met pantoprazol wordt dit middel niet voldoende opgenomen en werkt het minder goed. Overleg met uw arts of een ander antibioticum voor u mogelijk is.
• Bosutinib, dasatinib, erlotinib, gefitinib, lapatinib en pazopanib (medicijnen tegen kanker). Bij gelijktijdig gebruik met pantoprazol worden deze middelen niet voldoende opgenomen. Overleg hierover met uw arts.
• Methotrexaat, als dit wordt gebruikt tegen kanker. Pantoprazol versterkt de werking en bijwerkingen van methotrexaat. Mogelijk moet u tijdelijk stoppen met pantoprazol.
• Ulipristal, een morning-afterpil. Pantoprazol kan de betrouwbaarheid van deze morning-afterpil verminderen. Overleg hierover met uw arts.
• Sommige medicijnen tegen hiv en hepatitis C. Vraag aan uw apotheker om welke medicijnen dit gaat.

Twijfelt u eraan of een van de bovenstaande wisselwerkingen voor u van belang is? Neem dan contact op met uw apotheker of arts.

Als ik Pantoprazol (als Na-Zout-1.5-Water) gebruik, mag ik dan...

autorijden?
Een enkele keer kan het voorkomen dat u de eerste dagen dat u dit medicijn gebruikt, duizelig bent. Na enkele dagen is dat meestal weer over en is autorijden geen probleem.

alcohol drinken?
Alcohol irriteert de maag. Daarom is het gebruik van alcohol af te raden.

alles eten?
U kunt alles wat uw maag verdraagt eten. Bepaalde soorten voedsel zijn echter af te raden als u last heeft van uw maag.

Klik voor meer informatie over wat u zelf kunt doen bij maagklachten.

Wat moet ik doen als ik een dosis vergeten ben?

• Als u dit medicijn 1 keer per dag gebruikt: duurt het nog meer dan 8 uur voor u de volgende tablet normaal inneemt? Neem de vergeten tablet dan alsnog in. Duurt het nog minder dan 8 uur? Sla de vergeten tablet dan over.
• Als u dit medicijn 2 keer per dag gebruikt: duurt het nog meer dan 4 uur voor u de volgende tablet normaal inneemt? Neem de vergeten tablet dan alsnog in. Duurt het nog minder dan 4 uur? Sla de vergeten tablet dan over.

Kan ik zomaar stoppen met Pantoprazol (als Na-Zout-1.5-Water)?

Als u dit medicijn langer dan acht weken achter elkaar heeft gebruikt, kunt u beter niet in één keer stoppen. Uw maag reageert dan namelijk met de aanmaak van extra veel maagzuur, waardoor uw klachten weer terugkomen. U kunt het gebruik het beste in twee tot drie weken langzaam afbouwen om dit te voorkomen.
Heeft u het korter dan acht weken gebruikt, dan kunt u wel in één keer stoppen.

Stop echter alleen als uw arts dat adviseert. Als u eerder stopt, kan het slijmvlies van de maag of darm nog niet voldoende zijn genezen. Uw klachten kunnen later terugkomen. Ga daarom zolang door als uw arts adviseert, ook al zijn uw klachten verdwenen.

Disclaimer

Deze tekst is opgesteld door het Geneesmiddel Informatie Centrum van de KNMP. Deze tekst is gebaseerd op de bijsluiter van het beschreven medicijn en op andere, wetenschappelijke bronnen. De officieel geregistreerde gegevens van dit medicijn bij het College ter Beoordeling van Geneesmiddelen vindt u op: www.cbg-meb.nl . Hoewel bij het opstellen van de tekst uiterste zorgvuldigheid is betracht, is de KNMP niet aansprakelijk voor eventuele schade die zou kunnen voortvloeien uit enige onjuistheid in deze tekst.