Introductie Zofran

Ondansetron is een middel tegen misselijkheid en braken veroorzaakt door chemotherapie, door bestraling en na operaties.

Artsen schrijven het voor bij misselijkheid en braken. Artsen schrijven het soms voor bij misselijkheid en braken in de laatste levensfase (palliatieve zorg), en bij jeuk.

Handelsinformatie

Ondanseron is sinds 1990 internationaal op de markt. Het is op recept verkrijgbaar onder de merknamen Zofran en Zofran zydis en als het merkloze Ondansetron. Het is te verkrijgen in tabletten, smelttabletten ('zydis'), zetpillen, drank en injectievloeistof.

Hoe moet ik Zofran gebruiken?

Kijk voor de juiste dosering altijd op het etiket van de apotheek of in de bijsluiter.

Hoe?

• Tabletten: neem de tablet in met een beetje water.
• 'Zydis' tabletten: druk de tablet niet uit de stripverpakking, want hierdoor kan de tablet stuk gaan. Haal de folie weg aan de achterkant van de strip en haal de tablet uit het vakje. Laat de tablet op de tong smelten en slik dan door.
• Zetpillen: de zetpil in de anus brengen. Het maakt daarbij niet zo veel uit of u de zetpil met de punt naar voren of met de stompe kant naar voren inbrengt. Als u zetpil met een beetje water bevochtigt, kunt u hem wat makkelijker inbrengen.
• Drank: schud de fles voor gebruik. Meet de juiste hoeveelheid af met het maatbekertje of de maatlepel. Drink die hoeveelheid op. Spoel het maatbekertje na met wat water en drink dat ook op.
• Injectie: de arts of verpleegkundige dient de injectie toe in een ader. Dit kan ook via een infuus.

Wanneer?

Chemokuur
De behandeling kan beginnen met een injectie of infuus direct voordat de chemotherapie start. Dit kan eventueel worden herhaald. De dag erna gaat u over op tabletten, drank of zetpil.

Als de chemokuur niet heel erg veel misselijkheid oproept, kunt u ook starten met tabletten, drank of zetpillen.

• Tabletten en drank: neem de eerste dosis één tot twee uur voor de chemokuur start. Indien nodig gebruikt u op de volgende dagen twee tot drie doses per dag. Verdeel deze zo goed mogelijk over dag voor een continue effect.
• Zetpillen: gebruik de eerste dosis twee uur voor de chemokuur start. Indien nodig gebruikt u de volgende dagen een zetpil per dag.

Bestraling (radiotherapie)
De behandeling begint met tabletten of drank (één tot twee uur voor de start van de bestraling) of zetpillen (twee uur voor de start van de bestraling). Indien nodig kunt u de volgende dagen hiermee doorgaan.

Operaties
De behandeling begint één uur voor u de verdoving krijgt of de injectie wordt toegevoegd aan het infuus van de verdoving.

Hoe lang?
U gebruikt dit middel maximaal vijf dagen lang per chemokuur of bestraling.

Op welke bijwerkingen moet ik letten?

Behalve het gewenste effect kan dit middel bijwerkingen geven.

De belangrijkste bijwerkingen zijn de volgende.

Soms

• Hoofdpijn.

Zelden

• Maagdarmklachten, zoals verstopping. Zeer zelden diarree en buikpijn.
• Warmtegevoel en opvliegers.

Zeer zelden

• Bewegingsstoornissen. Deze worden ook wel extrapyramidale verschijnselen genoemd. Het zijn stoornissen in de aansturing van de spieren. De verschijnselen kunnen lijken op de verschijnselen die optreden bij de ziekte van Parkinson: stijve spieren, beven, moeite met lopen of praten, rusteloosheid en plotselinge spiertrekkingen. Als u dit merkt, waarschuw dan uw arts.
• Hart- en vaataandoeningen, zoals pijn op de borst (angina pectoris) en hartkloppingen. Ook kan in zeldzame gevallen uw bloeddruk lager worden. U merkt dat aan duizeligheid en een licht gevoel in het hoofd. Dit kan vaker ontstaan na de injectie in de ader. Indien u hier last van blijft houden, raadpleeg dan uw arts. Er is ook een verhoogd risico op hartritmestoornissen. U kunt dan last krijgen van plotselinge duizelingen of kortdurend buiten bewustzijn raken. Dit is vooral van belang voor mensen met een bepaalde hartritmestoornis, namelijk het verlengde QTc-interval. Gebruik dit middel NIET als u deze hartritmestoornis heeft. Overleg met uw arts. Mogelijk kunt u overstappen op een ander middel.
• De hik. Indien u hier last van blijft houden, raadpleeg dan uw arts.
• Overgevoeligheidsreacties. U kunt dan huiduitslag, galbulten of jeuk krijgen. In zeldzame gevallen krijgt u koorts of wordt u ernstige benauwd. Stop dan met het gebruik en raadpleeg uw arts. U mag dit middel in de toekomst niet meer gebruiken. Geef daarom aan de apotheek door dat u overgevoelig bent voor ondansetron. Het apotheekteam kan er dan op letten dat u dit middel niet opnieuw krijgt.

Bij zetpillen

Zelden

• Pijnlijk, branderig gevoel na inbrengen. Dit verdwijnt weer snel.

Bij injectievloeistof

Zelden

• Reacties op de injectieplaats

Zeer zelden

• Wazig zien, dubbelzien en voorbijgaande blindheid. Deze verschijnselen verdwijnen weer binnen twintig minuten.
• Hartritmestoornissen.
• Ernstige huidafwijking met blaren op de huid. Waarschuw dan uw arts.

Raadpleeg uw arts als u te veel last heeft van één van de bovengenoemde bijwerkingen of als u andere bijwerkingen ervaart waar u zich zorgen over maakt.

Uitleg frequenties

Regelmatig : bij meer dan 30 op de 100 mensen
Soms : bij 10 tot 30 op de 100 mensen
Zelden : bij 1 tot 10 op de 100 mensen
Zeer zelden : bij minder dan 1 op de 100 mensen

Heeft Zofran wisselwerkingen met andere medicijnen?

Dit middel heeft wisselwerkingen met andere medicijnen. In de tekst hieronder staan alleen de werkzame stoffen van deze medicijnen, dus niet de merknamen. Of uw medicijn een van die werkzame stoffen bevat, kunt u nagaan in uw bijsluiter onder het kopje `samenstelling`.

De medicijnen waarmee de belangrijkste wisselwerkingen optreden, zijn de volgende.

• Bij combinatie van ondansetron met een van de volgende medicijnen heeft u een verhoogd risico op hartritmestoornissen. U kunt last krijgen van plotselinge duizelingen of kortdurend buiten bewustzijn raken. Gebruik de volgende medicijnen NIET samen met ondansetron: amiodaron, anagrelide, arseentrioxide, azitromycine, chloorpromazine, chloroquine, citalopram, claritromycine, disopyramide, domperidon, droperidol, erytromycine, escitalopram, flecaïnide, haloperidol, ibutilide, kinidine, methadon, moxifloxacine, pentamidine, pimozide, sevofluraan, sotalol, sulpiride en vandetanib. Overleg met uw arts. Mogelijk kan hij een ander medicijn voorschrijven.

Twijfelt u eraan of een van bovenstaande wisselwerkingen voor u van belang is? Neem dan contact op met uw apotheker of arts.

Als ik Zofran gebruik, mag ik dan...

autorijden?
Meestal heeft dit medicijn geen effect op de rijvaardigheid. Autorijden is dan geen probleem. Maar het kan zijn dat u, als u dit medicijn gebruikt, wat bewegingsstoornissen heeft, duizelig bent of wazig ziet. Heeft u hier last van? Dan kunt u beter niet autorijden.

Let op: ook kanker kan een reden zijn dat u niet mag autorijden. Overleg met uw arts of dat bij u het geval is. Wilt u meer informatie over autorijden bij bepaalde aandoeningen? Kijk dan op de website van het CBR.

Voor meer algemene informatie kunt het thema 'Medicijnen in het verkeer' lezen. In dit thema leest u bijvoorbeeld wat de wet zegt over medicijnen in het verkeer. Ook vindt u adviezen waarmee u rekening moet houden als u wel (weer) mag autorijden.

alcohol drinken en alles eten?
Bij dit middel zijn hiervoor geen beperkingen.

Wat moet ik doen als ik een dosis vergeten ben?

• Als u dit middel 1 keer per dag gebruikt: duurt het nog meer dan 8 uur voor u de volgende dosis normaal neemt? Neem de vergeten dosis dan alsnog. Duurt het nog minder dan 8 uur? Sla de vergeten dosis dan over.
• Als u dit middel 2 keer per dag gebruikt: duurt het nog meer dan 4 uur voor u de volgende dosis normaal neemt? Neem de vergeten dosis dan alsnog. Duurt het nog minder dan 4 uur? Sla de vergeten dosis dan over.
• Als u dit middel 3 keer per dag gebruikt: duurt het nog meer dan 2 uur voor u de volgende dosis normaal neemt? Neem de vergeten dosis dan alsnog. Duurt het nog minder dan 2 uur? Sla de vergeten dosis dan over.

Kan ik zomaar stoppen met Zofran?

U kunt op elk moment met het gebruik van dit middel stoppen.

Disclaimer

Deze tekst is opgesteld door het Geneesmiddel Informatie Centrum van de KNMP. Deze tekst is gebaseerd op de bijsluiter van het beschreven medicijn en op andere, wetenschappelijke bronnen. De officieel geregistreerde gegevens van dit medicijn bij het College ter Beoordeling van Geneesmiddelen vindt u op: www.cbg-meb.nl . Hoewel bij het opstellen van de tekst uiterste zorgvuldigheid is betracht, is de KNMP niet aansprakelijk voor eventuele schade die zou kunnen voortvloeien uit enige onjuistheid in deze tekst.